Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzaren Euskal Kontseilua gaur goizean bildu da Arabako Parke Teknologikoan, lehendakaria buru dela, Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzaren Euskal Sarearen (ZTBES) dekretu berri baten oinarriak eta I+G+b Nazioartekotzeko Euskal Estrategia bat prestatzeko funtsezko elementuak aztertzeko. Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzarako Euskal Kontseiluak, Euskadiko I+G+b politikak diseinatu eta ebaluatzen dituen lehendakaria buru duen erakunde estrategikoak, Imanol Rego, Berrikuntzaren Euskal Agentziaren presidentea, du batzordekide.
Eraldaketa globalei aurre egiteko eta ongizatea, lehiakortasuna eta justizia soziala bermatzeko, Euskadiren politika zientifikoa eta teknologikoa indartzeko beharra defendatu du Lehendakariak, eta azpimarratu du zientzia eta teknologia beti egon behar direla pertsonen zerbitzura eta mundu zuzenago baten zerbitzura, eta ez alderantziz. Era berean, 80ko hamarkadatik zientzia, teknologia eta berrikuntzako euskal ekosistemaren garapena nabarmendu du, eta haren indarguneetan sakontzearen, talentua bultzatzearen eta nazioarteko proiekzioa indartzearen aldeko apustua egin du.
Bi ekimenak Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzako Euskadi 2030 Planaren (ZTBP 2030) birformulazioaren barruan kokatzen dira. Birformulazio hori Kontseiluaren aurreko bileran aurkeztu zen, eta euskal zientzia- eta teknologia-politikak egokitzeko beharrari erantzuten diote, aldaketa zientifiko, teknologiko, sozial eta geopolitiko sakonek markatutako nazioarteko testuinguru batean.
Aldaketa horien artean nabarmentzekoak dira adimen artifizial sortzailearen agerpena hainbat esparrutan; teknologia kuantikoan, biologia molekularrean, farmakologian, material berrietan, sektore aeroespazialean eta baterien arloan izandako aurrerapenak; baita munduko ordena ekonomiko eta komertzialaren eraldaketa eta ezagutza zorrotza auzitan jartzea ere.
Testuinguru horretan, Euskadik ongizatean aurrera egiten jarraitu nahi du, modu inklusiboan, bidezkoan eta jasangarrian, ezagutza zientifiko eta teknologikoan oinarrituta. Helburua da punta-puntako ezagutza sortzea eta ezagutza hori praktikan jartzea, aberastasuna sortzeko, enpresen lehiakortasuna indartzeko eta herritarren bizi-kalitatea hobetzeko.
Juan Ignacio Pérez Iglesias Zientzia, Unibertsitate eta Berrikuntzako sailburuak nabarmendu duenez, “ZTBESren dekretu berriaren bidez, sarea egituratu nahi dugu, ZTBP Euskadi 2030 planaren birformulazioak ekarri dituen berrikuntzetara egokitzeko. Aldaketarik sakonena zentroen tipologia berriz definitzea da, bete behar duten eginkizunaren eta haien jardueraren xede diren esparruen arabera”.
Era berean, Pérez Iglesiasek adierazi duenez, “gaurko bileran nazioartekotzeko estrategia berriaren oinarriak eta helburuak partekatu ditugu. Estrategia horren asmoa Europako funtsak eskuratzea baino harago joatea da, eta Euskadik nazioarteko testuinguruan duen potentzialarekin eta asmoekin bat datorren kokapena lortzea”.
Bilerako gai nagusietako bat ZTBESren dekretu berri baten oinarriak aztertzea izan da, haren funtzionamendua eta orientazioa ZTBP Euskadi 2030 planaren birformulazioaren helburuetara egokitzeko.
Proposamenaren bidez, Sareko eragileen jardueraren eta jarduera horrek enpresen eta gizartearen berrikuntzan eta lehiakortasunean duen eraginaren arteko lotura indartu nahi da. Horretarako, eragileen arteko lankidetza sustatzea proposatzen da, tokiko, Europako eta nazioarteko esparruetan, herrialde-ikuspegi estrategiko batetik abiatuta.
ZTBES euskal zientzia-, teknologia- eta berrikuntza-sistemaren muina da. Sareko eragileek funtsezko eginkizuna dute abangoardiako ezagutza zientifikoa sortzen eta ezagutza hori industria-sarera eta gizarte osora transferitzen.
Azken helburua Euskadiren burujabetza estrategiko zientifiko eta teknologikoan aurrera egitea da, ikerketarako eta garapen aurreraturako gaitasun propioak handituz eta gaitasun horiek eragin handiko berrikuntzetan aplikatzea indartuz.
